XÜLASƏ
Məqsəd. Qadınlarda süd vəzi xərçənginin bədxassəlilik dərəcəsi, zonası və morfoloji forması ilə əlaqədar olaraq qan damarlarının və parenximatoz hüceyrələrin immunohistokimyəvi xüsusiyyətlərini öyrənmək olmuşdur. Material və metodlar. Tədqiqatda süd vəzi xərçənginin 30 halı araşdırılmışdır (tubulyar forma – 10, selikli – 10, skirroz – 10). Əldə edilən məlumatlar variasion-statistik analizə məruz qoyulmuşdur. Şişdaxili damarların identifikasiyası və endoteliositlərin aşkarlanması üçün immunohistokimyəvi üsullardan istifadə edilmişdir. Nəticələr. Tədqiqat nəticəsində süd vəzi xərçənginin tubulyar formasında mərhələ və zonadan asılı olaraq mərkəzi zonada aşağıdakı göstəricilər əldə edilmişdir: I dərəcə – 3,42±0,47%; II dərəcə – 4,10±0,66%; III dərəcə – 5,24±0,74%. Süd vəzinin skirroz xərçəngində mərkəzi zonada CD31 ekspressiyasının göstəriciləri aşağıdakı hədlərdə dəyişmişdir: I dərəcə – 1,71-4,81; II dərəcə – 2,20-5,90; III dərəcə – 3,31-7,50. Selikli (musinoz) xərçəngin immunohistokimyəvi xüsusiyyətlərinin öyrənilməsi göstərir ki, mərkəzi zonada ekspressiya səviyyəsi belə dəyişir: I dərəcə – 1,41-4,50; II dərəcə – 1,72-4,70; III dərəcə – 0,51-6,91. Yekun. Müəyyən edilmişdir ki, şiş toxumasında CD31 ekspressiyası kəskin dəyişkənlik göstərir və əsasən şişin differensiasiya dərəcəsindən asılıdır – differensiasiya dərəcəsi artdıqca, yəni xərçəngin bədxassəlilik səviyyəsi yüksəldikcə ekspressiya səviyyəsi də artır.
Açar sözlər: süd vəzi xərçəngi, qan damarları, immunohistokimya

---

ƏDƏBİYYAT

1. Алиев Дж.А., Али-заде В.А., Джафаров Р.Д. Корреляционные связи плотности и структуры венозного русла зон, прилежащих при опухоли, с TNM- параметрами при раке молочной железы / Материалы V съезда онкологов и радиологов СНГ. Ташкент, 2008, с.225.
2. Габуния У.А., Мчедлишвили М.Ю., Бурнадзе К.П. и др. Иммуногистохимические маркеры и их роль в определении степени злокачественности рака молочной железы / Материалы научной конференции посвящ. к 100-летию проф. К.А. Балакишиева. Баку, 2006, с. 217-220.
3. Семиглазов В.Ф. Ранний рак молочной железы прогностических значение биологических подтипов. НИИ онкологии им. Н.Н.Петрова. Злокачественные опухоли. 2012. (12) с.8-12. https://doi.org/10.18027/2224-5057-2012-2-12-18.
4. Кузнетцева О.А., Завалишина Л.Э., Андреева О.Д. Иммуногистохимические исследование маркеров MSI при рака молочной железы. Архив патологии.2021,83(1),с.12-17. https://doi.org/10.17116/patol20218301112.
5. Пожарисский К.М., Ленман Е.Е. Значение иммуногистохимических методик для определения характера лечения и прогноза опухолевых заболеваний //Архив патологии, 2000, вып.5, №2, с.3-11.
6. Имилянов Е.Н. Классификация подтипов рака молочной железы на основе РНК-профилирования и иммуногистохимических методов: клинические и биологические нюансы. Современная онкология, 2022.24 (3) с. 351-354. https://doi.org/10.26442/18151434.2022.3.201832.
7. Эрдинова Э.Б, Борхонова И.А., Дулмежанова С.Ж. Иммуногистохимическое исследование рака молочной железы. Вестник Бурятского Государственного Университета. Медицины и формации. 2022, №2, с.14-18. https://doi.org/10.18101/2306-1995-2022-2-14-18.
8. Крылов А.Ю., Зубруцкий М.Г., Босиниский А.Б. и. др. Иммуногистохимическая диагностика гормоно-рецеторного статуса рака молочной железы пациенток Горденской области в 2008-2014. Журнал Горденского Медицинского Университета. 2017 с.37-44. https://doi.org/10.25298/2221-8785-2017-15-4-432-436
9. Расулов С.Р., Васихов Ш.А. Наш опыт иммуногистохимического анализа при рака молочной железы. Журнал Авиценны. Душанбе 2020,т.32 №4, с.558-564. https://doi.org/10.25005/2074-0581-2020-22-4-558-564.
10. Demidov S. A., Demidov S. V., Churakova E.J. Immnohistoshemical characteristich of breast canser, inceasing the risk of local reccurense after organisaving treatment Tuors of female reproductive sistem 2018,14 (3) p.10 https://doi.org/10.17650/1994-4098-2018-14-3-10-14.